Ter gelegenheid van de tweede editie van de Week van de Italiaanse Gastronomie
“Un Caravaggio di campagna – Een Caravaggio van het platteland”
Een verzameling stillevens en olieverfschilderijen op doek en op fruit- en groentedozen met afbeeldingen van wild die zijn te dateren tussen de jaren dertig en zeventig van de vorige eeuw en geschilderd zijn door Virgilio Forni, een bijzondere kunstenaar die bevriend was met de grootste kunstenaars uit die tijd en bij hen zeer geliefd was. Zijn werken worden slechts zelden aan het publiek getoond.
De collectie behoort toe aan de Fondazione Sartirana Arte – Pavia.
De tentoonstelling wordt geopend op maandag 20 november 2017 in het Hilton hotel in Amsterdam en blijft twee weken lang te bezichtigen.
VIRGILIO FORNI
Virgilio Forni werd in 1888 in Pavia geboren in een familie van grootgrondbezitters. Hij wilde chemische technologie studeren maar hield zich gedurende zijn hele leven bezig met landbouwkundige problemen, als manager van zijn eigen ondernemingen maar tevens in belangrijke publieke functies. Hij weigerde kandidaturen voor het Italiaanse parlement, distantieerde zich van het fascistische regime en was voorzitter van de Italiaanse landbouworganisatie Confagricoltura alsook lange tijd van de Ente Nazionale Risi (nationale rijstautoriteit).
Zijn artistieke loopbaan begint bijna toevallig, zoals wel blijkt uit de eerste kritische tekst over zijn werk als schilder die werd gepubliceerd ter gelegenheid van zijn eerste en enige tentoonstelling in Milaan.
De “schuldige” die hem aanzette tot het werk met de penselen en kleuren was Leonardo Dudreville, zijn vriend met wie hij vaak grappen over jagen maakte en met wie hij artistieke milieus bezocht.
In de jaren van zijn voorzitterschap in Milaan leerde hij Carlo Cardano kennen en de kunstenaars die exposeerden in de door hem geleide Galleria del Naviglio. Scanavino, Dova, Fontana, Sassu, Fabbri, Carrà en vele andere hoofdrolspelers uit de twintigste eeuwse Italiaanse kunst. Het waren zij die “buiten zijn medeweten” in 1952 een tentoonstelling voor hem organiseerden in galerie Ranzini. Hier kwamen nog zijn nieuwe Ligurische vrienden bij.
Zo werd in Albisola, vakantieoord van de familie, de band van Forni met de “Naviglio kunstenaars” die gedurende de zomer te gast waren in restaurant Pescetto (op uitnodiging en door tussenkomst van Forni die zich aan zee verveelde), verstevigd. De eigenaar van het restaurant, een echte mecenaat, bood hen kost en inwoning in ruil voor kunstwerken. Zozeer dat het restaurant in slechts een paar jaar tijd een fantastische permamente collectie huisvestte. Welke thans door Pescetto is gedoneerd (of afgestaan) aan de gemeente Albisola en aan stichtingen en musea.
De fantastische “Nature” van schilder en beeldhouwer Lucio Fontana versieren de promenade van Albisola en de plaatselijke Fondazione Sassu huisvest dertig meter aan met temperaverf beschilderde panelen van schilder en beeldhouwer Aligi Sassu die destijds de versiering vormde van restaurant Pescetto en prachtige tuin met alledaagse uitbeeldingen van eetrituelen en het genot van de gasten.Het is bijna een sprookje en doet geenszins onder voor soortgelijke artistieke uitingen in het negentiende eeuwse Frankrijk.
Ook bar Ghersi in Albisola was een plek voor artistieke en literaire ontmoetingen en werd bezocht door beroemde schrijvers, journalisten en dichters. Montale, Calvino, Milena Milani en andere cultuurpriesteressen uit die tijd.
Het naast Savona gelegen Albisola is tevens een belangrijk centrum voor de productie van aardewerk met een groot aantal beroemde werkplaatsen waaronder die van Tullio di Albisola waar reeds de futuristische kunstenaars naar toe gingen om hun werken in klei te bakken. Memorabel zijn de “aarde en vuur” tentoonstellingen uit de jaren 50 en 60 waarvan de mooiste werken tot permanente collectie zijn geworden van het museum van de Villa Faraggiana, de achttiende eeuwse residentie van de Durazzo familie.
Op dringend verzoek van Virgilio Forni wilde Carlo Cardazzo ook zijn kunstenaars uit het noorden uitnodigen.
De scapigliati van de Cobragroep.
Virgilio Forni raakte tevens bevriend met Jorn, Alechinsky, Appel en Corneille. Zij waren altijd te gast in het legendarische restaurant Pescetto (dat uiteindelijk failliet ging, meer vanwege het kansspel dan vanwege zijn vooruitziende passie).
Forni, tijdens de dagen die hij met zijn schildervrienden doorbracht… keek toe. Hij keek toe hoe ze aan het schilderen waren.
En hij schilderde zelf. Zonder daarbij zijn figuratieve inspiratie te verlaten, die vaak onderwerp van felle discussies was geweest, vooral met Lucio Fontana die zijn werk bewonderde, zozeer dat hij een schilderij met paddestoelen van hem wilde. Hij wilde het ruilen tegen een schilderij met snedes. Forni weigerde helaas…
Maar hij bleef altijd de groente en het fruit schilderen dat hij in zijn tuin kweekte en wisselde zijn werkverplichtingen af met bezoekjes aan zijn schilderatelier in het Castello di Valeggio of in zijn grote huis in Mortara waar hij zijn jachtbuit naar toe bracht.
Andere geliefde thema’s waren de buit die hij met zijn geweer maakte die hij dan plaatste naast een boek. Of naast een vaas. Zonder enige link met Morandi die hij goed kende en wiens gravures hij verzamelde. Hij werkte altijd met zachte olieverfkleuren die hij aanbracht op doek of karton, tot 1968.
In dat jaar, toen hij al zeer ziek was, stuurde hij mij, zijn geneeskunde studerende kleinzoon en verpleger, naar de begrafenis van zijn vriend Lucio Fontana.
Met een bos hortensia’s uit zijn eigen tuin.
Giorgio Forni
Reserveren is niet meer mogelijk